{"id":71,"date":"2016-12-02T17:29:03","date_gmt":"2016-12-02T16:29:03","guid":{"rendered":"http:\/\/mabgen.pl\/?p=71"},"modified":"2019-10-12T10:31:53","modified_gmt":"2019-10-12T08:31:53","slug":"powstaniec-styczniowy-z-ostrowa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mabgen.pl\/?p=71","title":{"rendered":"Powstaniec styczniowy z Ostrowa"},"content":{"rendered":"
\"powstaniec\"
kosynier<\/figcaption><\/figure>\n

22 stycznia roku 2017 b\u0119dziemy obchodzi\u0107 154. rocznic\u0119 wybuchu powstania styczniowego. Pami\u0119tnikarze wydarze\u0144 z owego czasu sami b\u0119d\u0105c pochodzenia szlacheckiego niewiele uwagi po\u015bwi\u0119cali ch\u0142opom. Opisywane tam wydarzenia pe\u0142ne s\u0105 szczeg\u00f3\u0142\u00f3w co do miejsc i opis\u00f3w bitew, dow\u00f3dc\u00f3w oddzia\u0142\u00f3w czy innych oficer\u00f3w – natomiast zwyk\u0142y ch\u0142op, kt\u00f3ry niczym szczeg\u00f3lnym si\u0119 nie odznaczy\u0142 poza uczestnictwem w powstaniu, z regu\u0142y skazany by\u0142 na zapomnienie.<\/p>\n

Aby zmieni\u0107 taki stan rzeczy nale\u017cy po\u015bwi\u0119ci\u0107 czas na czasoch\u0142onne badania genealogiczne. Nie zawsze jednak gwarantuj\u0105 one sukces. Moje badania rodzin parafii Ostr\u00f3w Lubelski zaowocowa\u0142y odkryciem wielu wojskowych z terenu naszych parafii oraz \u017co\u0142nierzy w niej stacjonuj\u0105cych pocz\u0105wszy od II po\u0142. XVII wieku do ko\u0144ca XIX wieku. W ksi\u0119gach metrykalnych z okresu powstania styczniowego uda\u0142o mi sie odnale\u017a\u0107 tylko jednego ostrowianina – Jana Musika. Powodem dla kt\u00f3rego dalsze poszukiwania s\u0105 wr\u0119cz niemo\u017cliwe jest brak ksi\u0119gi zgon\u00f3w z lat 1856-1868 – obecnej jeszcze w archiwum parafialnym za czas\u00f3w proboszcza Stanis\u0142awa Pawluczuka. Wzmiank\u0119 o Janie odnalaz\u0142em w pami\u0119tniku Augustyna Respondka w przygotowaniu Marii W\u00f3jcik (str. 17). Natomiast podawany w ksi\u0105\u017cce Mariana Markiewicza pt. „Wojsko Polskie i \u017co\u0142nierze z Ostrowa Lubelskiego i okolicy” w spisie powsta\u0144c\u00f3w styczniowych Micha\u0142 Sawicki oryg. Sowicki (1847-1869) by\u0142 w rzeczywisto\u015bci szeregowym 27 batalionu piechoty armii „carskiej” i w momencie wybuchu powstania mia\u0142 15 lat. Zosta\u0142 wzi\u0119ty do wojska Imperium Rosyjskiego dopiero 15 pa\u017adziernika 1868 roku, a zmar\u0142 podczas pe\u0142nienia s\u0142u\u017cby 6 lutego 1869 roku. Tak szczeg\u00f3\u0142owe o nim dane zawarte s\u0105 w ksi\u0119gach metrykalnych naszej parafii.<\/p>\n

Jan Musik – jedyny jak dot\u0105d znany rdzenny mieszkaniec naszego miasteczka urodzi\u0142 si\u0119 5 pa\u017adziernika 1840 roku w Ostrowie z rodzic\u00f3w Filipa Jakuba Musika (1800-?) i Marianny zd. Jachewicz (1800-?). Mia\u0142 czworo rodze\u0144stwa: trzech braci – Paw\u0142a (1831-?) o\u017cenionego z Agnieszk\u0105 Jurach (1833-?), Jana (1834- ?), Antoniego (1836-1900) o\u017cenionego z Juliann\u0105 z Czeberak\u00f3w (1834-1902) oraz jedn\u0105 siostr\u0119 Mariann\u0119 (1843-1875) zam\u0119\u017cn\u0105 z Franciszkiem Drozdem (1841-1900), moim prapradziadkiem. Jan Musik o\u017ceni\u0142 si\u0119 z pochodz\u0105c\u0105 r\u00f3wnie\u017c z Ostrowa, m\u0142odsz\u0105 od siebie o prawie 6 lat Mariann\u0105 Borysik 24 listopada 1862 roku w wieku 22 lat. Wybuch powstania 23 stycznia 1863 roku w 59 dni po jego \u015blubie by\u0142 dla niego prawdopodobnie wielkim wstrz\u0105sem. Wiadomo, \u017ce do niego przyst\u0105pi\u0142, ale z jakich przyczyn? Manifest Rz\u0105du Tymczasowego obiecywa\u0142 m.in. ch\u0142opom bezrolnym nadanie ziemi, je\u015bli wezm\u0105 udzia\u0142 w powstaniu. Czy rzeczywi\u015bcie taka mog\u0142aby by\u0107 jego motywacja? Tego nie dowiemy si\u0119  nigdy. Przypuszcza\u0107 nale\u017cy, \u017ce jako m\u0142odzieniec by\u0142 po prostu patriot\u0105 – osob\u0105 jakich niewiele by\u0142o w\u015br\u00f3d warstwy ch\u0142opskiej.<\/p>\n

Praca Zieli\u0144skiego pt. „Bitwy i potyczki powstania styczniowego 1863-1864” podaje nam przygotowania, jak i przebieg bitwy pod Sobolewem, w kt\u00f3rej zgin\u0105\u0142 nasz bohater. Uzbrojony by\u0142 najpewniej w kos\u0119 nabit\u0105 w sztorc – bro\u0144, kt\u00f3rej wysok\u0105 skuteczno\u015b\u0107 sprawdzono ju\u017c w czasach insurekcji ko\u015bciuszkowskiej. Przy\u0142\u0105czy\u0142 si\u0119 wi\u0119c do formacji kosynier\u00f3w, jak przypuszczam do oddzia\u0142u Zygmunta Koskowskiego by\u0142ego oficera rosyjskiego na Kaukazie, kt\u00f3ry od pocz\u0105tku maja zacz\u0105\u0142 organizacj\u0119 oddzia\u0142\u00f3w w ziemi lubartowskiej. Sprzymierzony z si\u0142ami powsta\u0144c\u00f3w z Podlasia Karola Krysi\u0144skiego, stawi\u0142 czo\u0142a si\u0142om rosyjskim pod dow\u00f3dztwem pu\u0142kownika \u0106wieci\u0144skiego, kt\u00f3ry sta\u0142 na czele 4 rot piechoty (plus 4 dzia\u0142a) i sotni Kozak\u00f3w (oko\u0142o 900 \u017co\u0142nierzy przeciw 700 powsta\u0144c\u00f3w). O godzinie dziewi\u0105tej rano pikiety oddzia\u0142u Koskowskiego zawiadomi\u0142y o zbli\u017caniu si\u0119 przednich stra\u017cy moskiewskich. Koskowski nie czuj\u0105c si\u0119 do\u015b\u0107 silny do samodzielnego odparcia nieprzyjaciela, zacz\u0105\u0142 cofa\u0107 si\u0119 powoli ku Sobolewu i naprowadzi\u0142 w ten spos\u00f3b Rosjan pod strzelc\u00f3w Krysi\u0144skiego, kt\u00f3rzy przyj\u0119li ich rz\u0119sistym ogniem i zmusili do cofania si\u0119. Kosynierzy ukryci z boku nie dotrzymali kroku i nie uderzyli na uciekaj\u0105cych, a atakiem swym mogli dope\u0142ni\u0107 pora\u017cki. O\u015bmieleni tym Rosjanie wysun\u0119li naprz\u00f3d dzia\u0142a i ra\u017c\u0105c kartaczowym ogniem, tak silnie natarli na strzelc\u00f3w Krysi\u0144skiego, \u017ce ten nie chc\u0105c narazi\u0107 oddzia\u0142u na dotkliwsze straty, zacz\u0105\u0142 ust\u0119powa\u0107 odstrzeliwuj\u0105c si\u0119. Walka trwa\u0142a do godziny czwartej popo\u0142udniu. Polak\u00f3w poleg\u0142o 57, a 12 rannych zniesiono z pola bitwy. Liczba zabitych by\u0142a wi\u0119ksza ni\u017c liczba rannych, gdy\u017c Rosjanie rannych dobijali. Nieprzyjaciel pochowa\u0142 swoich w 4 do\u0142ach, by\u0142o ich wed\u0142ug zezna\u0144 je\u0144ca przesz\u0142o 100 zabitych, w tym 4 oficer\u00f3w.<\/p>\n

\"bitwa\"
bitwa<\/figcaption><\/figure>\n

Jan Musik spocz\u0105\u0142 obok swoich towarzyszy broni na cmentarzu ko\u0142o Kolonii Sobolew. \u017by\u0142 nieca\u0142e 23 lata. Pozostawi\u0142 po sobie owdowia\u0142\u0105 ma\u0142\u017conk\u0119, z kt\u00f3r\u0105 nie mia\u0142 potomstwa. Ona sama 22 listopada 1869 roku powt\u00f3rnie wysz\u0142a za m\u0105\u017c za Filipa Borysa, wdowca z B\u00f3jek.<\/p>\n

 <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

22 stycznia roku 2017 b\u0119dziemy obchodzi\u0107 154. rocznic\u0119 wybuchu powstania styczniowego. Pami\u0119tnikarze wydarze\u0144 z owego czasu sami b\u0119d\u0105c pochodzenia szlacheckiego niewiele uwagi po\u015bwi\u0119cali ch\u0142opom. Opisywane tam wydarzenia pe\u0142ne s\u0105 szczeg\u00f3\u0142\u00f3w co do miejsc i opis\u00f3w bitew, dow\u00f3dc\u00f3w oddzia\u0142\u00f3w czy innych oficer\u00f3w – natomiast zwyk\u0142y ch\u0142op, kt\u00f3ry niczym szczeg\u00f3lnym si\u0119 nie odznaczy\u0142 poza uczestnictwem w powstaniu, … Czytaj dalej Powstaniec styczniowy z Ostrowa<\/span> →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1395,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-71","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-artykuly"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mabgen.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/71","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mabgen.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mabgen.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mabgen.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mabgen.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=71"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/mabgen.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/71\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1394,"href":"https:\/\/mabgen.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/71\/revisions\/1394"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mabgen.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1395"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mabgen.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=71"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mabgen.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=71"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mabgen.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=71"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}